ΛΕΞΙΚΟ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ
O

object linking and embedding (OLE) (σύνδεση και ένθεση αντικειμένων)

Ένα μεγάλο βήμα από την αντιγραφή μιας ομάδας κειμένου. Σε προγράμματα που υποστηρίζουν αυτή την τεχνολογία, μπορείτε να συνδέσετε ή να ενθέσετε όλο ήμέρος ενός αρχείου σε ένα πρόγραμμα, μέσα σε ένα άλλο αρχείο σε ένα διαφορετικό πρόγραμμα.

π.χ., μπορεί να δημιουργήσετε ένα δεσμό εισάγοντας μια λίστα πελατών που αποθηκεύσατε στο Microsoft Access σε ένα έγγραφο στο Word για Windows. Από εδώ και στο εξής κάθε φορά που ενημερώνετε την λίστα πελατών στο Access, η λίστα στο αρχείο του Word θα ενημερώνεται αυτόματα.

Η ένθεση δεν είναι τόσο σπουδαία, αλλά είναι εξίσου χρήσιμη. Αν, αντί να συνδέσετε, ενθέσετε την λίστα πελατών στο έγγραφο του Word, θα έχετε μια πλήρως επεξεργάσιμη έκδοση αυτού του αρχείου στο έγγραφο του Word. Η ένθετη λίστα δεν θα επηρεαστεί από αλλαγές που θα κάνετε αργότερα στο πρωτότυπο αρχείο, αλλά αυτός δεν είναι ο σκοπός της ένθεσης. Ο σκοπός της είναι ότι μπορείτε να πατήσετε απλώς στην λίστα στο Word και να την επεξεργαστείτε, χωρίς να χρειάζεται να ανοίξετε χειρωνακτικά το πρόγραμμα Access, όπου την δημιουργήσατε. Όταν αρχίσετε να δημιουργείτε όμορφα έγγραφα, στα οποία θα θέλετε να βάζετε γραφικά και λογιστικά φύλλα και ταχυδρομικές λίστες από πολλά σημεία, θα εκτιμήσετε την ένθεση, υποθέτοντας φυσικά ότι όλα τα προγράμματά σας υποστηρίζουν το OLE.

 

object oriented graphics(αντικειμενοστραφή γραφικά)

Ένα πρόγραμμα γραφικών που χειρίζεται κάθε γραφικό αντικείμενο (γραμμή, κύκλο, τετράγωνο, κλπ) σαν ένα ξεχωριστό αντικείμενο και όχι σαν μια συλλογή στιγμών. Κάθε αντικείμενο αποθηκεύεται σαν ένα σύνολο μαθηματικών εντολών που λένε στο πρόγραμμα πως να σχεδιάσει και να εκτυπώσει το αντικείμενο. π.χ., οι εντολές για ένα κύκλο μπορεί να λένε στο πρόγραμμα που να βρει το κέντρο του κύκλου και πόσο μεγάλο να τον κάνει.

Αν και δεν εργάζεστε με τις εντολές απευθείας, αυτές σας δίνουν μεγαλύτερο έλεγχο επί του μεγέθους και του σχήματος του αντικειμένου. π.χ., με γραφικάbit map (όπου το γραφικό αποθηκεύεται σαν ένας χάρτης στιγμών),αν διπλασιάσετε το μέγεθος του αντικειμένου, κάθε εικονοστοιχείο θα είναι διπλάσιο σε μέγεθος, οπότε το αντικείμενο θα εμφανίζεται με τεθλασμένες γραμμές. Με αντικειμενοστραφή γραφικά όμως μπορείτε να μεγεθύνετε ή να σμικρύνετε το αντικείμενο όσο θέλετε χωρίς να το παραμορφώσετε. Το μέγεθος του εικονοστοιχείου παραμένει το ίδιο, και μόνο η διάταξη των εικονοστοιχείων αλλάζει, όπως ελέγχεται από τις εντολές.

 

object-oriented programming(αντικειμενοστραφής προγραμματισμός)

Μια τεχνολογία προγραμματισμού που χειρίζεται κάθε σύνολο εντολών σαν ένα αντικείμενο. Αντί να γράφετε ένα πρόγραμμα γραμμή προς γραμμή, βάζετε αντικείμενα μαζί για να δημιουργήσουν το πρόγραμμα. Τα αντικείμενα κρύβουν την πολυπλοκότητα της γλώσσας προγραμματισμού και διευκολύνουν την αντιγραφή ενός συνόλου εντολών από ένα πρόγραμμα σε ένα άλλο. Το αντίγραφο λέγεται ότι κληρονομεί τον κώδικα προγραμματισμού από το πρωτότυπο αντικείμενο. Κατόπιν μπορείτε να τροποποιήσετε τον κώδικα για να δημιουργήσετε ένα άλλο διακριτό αντικείμενο.

Αν και οι γλώσσες αντικειμενοστραφούς προγραμματισμού είναι απλούστερες στην εκμάθηση και στην χρήση από τις άλλες γλώσσες προγραμματισμού, τα αντικειμενοστραφή προγράμματα συνήθως εκτελούνται βραδύτερα. Με τους σημερινούς όμως ταχείς υπολογιστές, η διαφορά στην ταχύτητα γίνεται όλο και λιγότερο διακριτή.

 

odd parity

Βλ. parity bit.

 

off-line (εκτός λειτουργίας)

Όχι έτοιμο για επικοινωνία με τον υπολογιστή. π.χ., ένας απενεργοποιημένος σταθμός εργασίας σε ένα δίκτυο λέγεται ότι είναι εκτός λειτουργίας. Ένας εκτυπωτής που δεν είναι έτοιμος να εκτυπώσει λέγεται επίσης εκτός λειτουργίας. Μια συσκευή μπορεί να είναι συνδεδεμένη και αναμμένη, αλλά αν δεν μπορεί να δεχθεί ή να στείλει δεδομένα, τότε θεωρείται εκτός λειτουργίας.

 

offset (μετατόπιση)

Σε πολλά προγράμματα επεξεργασίας κειμένου και επιτραπέζιας έκδοσης μπορείτε να προσθέσετε διάστημα στα περιθώρια κάθε σελίδας για να μπορέσετε να δέσετε τις σελίδες. Το διάστημα αυτό καλείται μετατόπιση δεσίματος ή μετατόπιση.

Γιατί να μην μεγαλώσουμε απλώς το αριστερό περιθώριο; Αυτό μπορεί να γίνει αν δένετε σελίδες που εκτυπώνονται μόνο στην μια όψη. Αν όμως προετοιμάζετε σελίδες για εκτύπωση και στις δύο όψεις, τότε θα θέλετε να εισαχθεί το πρόσθετο διάστημα στο αριστερό περιθώριο των δεξιών σελίδων και στο δεξιό περιθώριο των αριστερών σελίδων. Η μετατόπιση δεσίματος προσθέτει το διάστημα εκεί που χρειάζεται.

 

on-line (λειτουργία)

Έτοιμο για επικοινωνία με τον υπολογιστή. Μια συσκευή, σαν τον εκτυπωτή, πρέπει να είναι συνδεδεμένη με τον υπολογιστή, αναμμένη και σε ετοιμότητα.

 

on-line help (άμεση βοήθεια)

Τα περισσότερα προγράμματα σας επιτρέπουν να πιέσετε ένα πλήκτρο ή να επιλέξετε Help για να πάρετε πληροφορίες και οδηγίες για το πως να χρησιμοποιήσετε το πρόγραμμα. Αυτό ονομάζεται άμεση βοήθεια (σε αντίθεση με την τεκμηρίωση, που αναφέρεται στα βιβλία που δίνονται με το πρόγραμμα).Πολλά προγράμματα επίσης έχουν άμεση βοήθεια βάσει συμφραζομένων. Με την βοήθεια βάσει συμφραζομένων, το πρόγραμμα εμφανίζει πληροφορίες και οδηγίες για την επιλεγμένη εντολή ή για την εργασία που εκτελείτε.

 

on-line information service (υπηρεσία άμεσων πληροφοριών)

Μια υπηρεσία που σας επιτρέπει να χρησιμοποιήσετε τον υπολογιστή για να αγοράσετε και να πωλήσετε μετοχές, να ψωνίσετε, να κάνετε κρατήσεις θέσεων, να στείλετε και να δεχθείτε ηλεκτρονικό ταχυδρομείο και να προσπελάσετε εγκυκλοπαίδειες και άρθρα εφημερίδων και περιοδικών. Για να χρησιμοποιήσετε μια από αυτές τις υπηρεσίες, πρέπει να έχετε ένα μόντεμ συνδεδεμένο στον υπολογιστή σας και μια τηλεφωνική γραμμή και πρέπει να πληρώνετε μια συνδρομή. Οι περισσότερες υπηρεσίες άμεσων πληροφοριών κοστίζουν περίπου δέκα δολάρια τον μήνα. Το ποσό αυτό αντιστοιχεί σε ένα συγκεκριμένο χρόνο χρησιμοποίησης και σε ένα συγκεκριμένο αριθμό μηνυμάτων που μπορείτε να στείλετε.

 

operating system

Βλ. disk operating system.

 

optical character recognition(οπτική αναγνώριση χαρακτήρων)

Επίσης γνωστή σαν OCR.Ο υπολογιστής σας μπορεί να διαβάσει. Δεν μπορεί να καταλάβει τι διαβάζει, αλλά μπορεί να διαβάσει κείμενο από μια τυπωμένη σελίδα και να το μετατρέψει σε μια μορφή με την οποία μπορείτε να εργαστείτε. Για να το κάνει αυτό χρειάζεται δύο πράγματα: ένα σαρωτή και ένα πρόγραμμα OCR. Ο σαρωτής στέλνει φως στην σελίδα και μετατρέπει τους τυπωμένους χαρακτήρες σε σήματα τα οποία μπορούν να μεταφερθούν μέσα στον υπολογιστή. Το πρόγραμμα OCR μετατρέπει τα σήματα αυτά σε χαρακτήρες.

Τι γίνεται με τα χειρόγραφα; Τα περισσότερα προγράμματα OCR αναγνωρίζουν μόνο χαρακτήρες που παράγονται από γραφομηχανή ή από εκτυπωτή. Δεν μπορούν να αναγνωρίσουν χειρόγραφα. Μερικά προχωρημένα προγράμματα μπορούν να αναγνωρίσουν και καλογραμμένα χειρόγραφα.

 

optical disk (οπτικός δίσκος)

Ένας δίσκος στον οποίο τα δεδομένα γράφονται και διαβάζονται από φως. Οι οπτικοί δίσκοι μπορούν να αποθηκεύσουν μεγάλες ποσότητες δεδομένων. Αλλά όμως οι οδηγοί οπτικών δίσκων συνήθως προσπελαύνουν δεδομένα βραδύτερα από τους οδηγούς σκληρών δίσκων. Ο συνηθέστερος τύπος οπτικών δίσκων είναι ο δίσκος συμπτυγμένης αποθήκευσης CD.

 

optical fiber (οπτική ίνα)

Μια ίνα γιαλιού που χρησιμοποιεί φωτεινά κύματα για να μεταφέρει δεδομένα. Συνήθως βρίσκεται μέσα σε ένα περίβλημα και δημιουργεί ένα καλώδιο. Επειδή μπορούν να μεταφέρουν πολύ μεγάλες ποσότητες δεδομένων και δεν επηρεάζονται από ηλεκτρικές επιδράσεις, οι οπτικές ίνες χρησιμοποιούνται σε πολλές τεχνολογίες υπολογιστών, περιλαμβανομένων ψηφιοποιητών και καλωδίων δικτύων. Οι οπτικές ίνες αντικαθιστούν επίσης τα χάλκινα καλώδια στις τηλεφωνικές γραμμές, και θέτουν τις δυνατότητες για μετάδοση γρήγορα και σωστά πληροφοριών σε όλη την χώρα.

 

optical mouse (οπτικό ποντίκι)

Ένα ποντίκι που αντανακλά μια ακτίνα φωτός από ένα πλέγμα για να καθορίσει την θέση του και να ελέγξει την θέση του δείκτη στην οθόνη. Ένα οπτικό ποντίκι διαφέρει από το μηχανικό ποντίκι, που έχει μια μπάλα που κυλίει όπως κινείτε το ποντίκι πάνω στην επιφάνεια εργασίας. Η μπάλα κινεί ένα σετ τροχών μέσα στο ποντίκι για να ελέγξει την κίνηση του δείκτη στην οθόνη. Γενικά, ένα οπτικό ποντίκι μετακινεί τον δείκτη ομαλότερα και ακριβέστερα στην οθόνη. Με το μηχανικό ποντίκι, η κίνηση του ποντικιού μπορεί να επηρεαστεί από την σκόνη στην επιφάνεια εργασίας ή από το σύρσιμο αντί το κύλισμα του ποντικιού.

 

orientation (προσανατολισμός)

Πολλά προγράμματα και ορισμένοι εκτυπωτές σας επιτρέπουν να εκτυπώσετε κείμενο με δύο προσανατολισμούς: <MI%-3>κατά πλάτος και κατά μήκος της σελίδας. Με τον προσανατολισμό κατά πλάτος, το κείμενο εκτυπώνεται, όπως θα εκτυπώνατε μια επιστολή στην σελίδα, η σελίδα είναι μακρύτερη αντί για φαρδύτερη. Με τον προσανατολισμό κατά μήκος, το κείμενο εκτυπώνεται έτσι ώστε η σελίδα να είναι φαρδύτερη αντί για μακρύτερη.

original equipment manufacturer(OEM) (κατασκευαστής πρωτότυπων συσκευών)

Η εταιρία που κατασκευάζει ένα υπολογιστή, ένα κομμάτι εξαρτήματος ή ένα ανταλλακτικό.

 

orphan (τελευταία εναπομένουσα γραμμή)

Σε προγράμματα επεξεργασίας κειμένου και επιτραπέζιας έκδοσης, η πρώτη γραμμή μιας παραγράφου που βρίσκεται στο κάτω μέρος μιας σελίδας. Η γραμμή καλείται έτσι, επειδή αφήνεται πίσω από την παράγραφό της. Αν η γραμμή βρίσκεται στην κορυφή της σελίδας, και αφήνει πίσω όλη την παράγραφό της, τότε ονομάζεται πρώτη εναπομένουσα γραμμή (widow). Βλ. επίσηςwidow.

Πολλά προγράμματα δίνουν δυνατότητα αποτροπής εμφάνισης τέτοιων γραμμών, και μεταφέρουν την τελευταία εναπομένουσα γραμμή στην κορυφή της επόμενης σελίδας, ώστε η γραμμή να εμφανίζεται μαζί με την παράγραφό της.

 

OS/2

Συντομογραφία του Operating System/2 (Λειτουργικό Σύστημα/2). Αυτό το λειτουργικό σύστημα συνδρομικότητας στοιχειωδών εργασιών αναπτύχθηκε αρχικά από τηνMicrosoft Corporation και την ΙΒΜ και τώρα ελέγχεται από την ΙΒΜ.

Το OS/2 παρέχει μια σύζευξη γραφικών με τον χρήστη που μοιάζει με το Windows, εκτελεί εφαρμογές DOS και Windows, όπως και εφαρμογές που έχουν αναπτυχθεί ειδικά για το OS/2, και περιλαμβάνει ένα λειτουργικό σύστημα δικτύου. Ακόμη, χρησιμοποιεί πλήρως τις δυνατότητες των υπολογιστών με επεξεργαστές 80386 και 80486, οπότε τα προγράμματά σας εκτελούνται ταχύτερα ακόμη και αν υπάρχουν αρκετά ανοικτά ταυτόχρονα.

Παρά την τεχνολογική του πληρότητα, το OS/2 συνεχίζει να είναι δεύτερο μετά το Windowsστην αγορά, και δεν φαίνεται να μπορεί να πιάσει το προπορευόμενοWindows.

 

outline font (περιγραφική γραμματοσειρά)

Επίσης καλείται κλιμακούμενη γραμματοσειρά ή γραμματοσειρά PostScript. Ένα στυλ χαρακτήρων κατά το οποίο, κάθε χαρακτήρας αποθηκεύεται σαν ένας μαθηματικός τύπος που λέει στο πρόγραμμα πως να δημιουργήσει τον χαρακτήρα. Αν και δεν εργάζεστε με τον τύπο απευθείας, σας δίνει μεγαλύτερο έλεγχο επί των χαρακτήρων.

Για να κατανοήσετε τις περιγραφικές γραμματοσειρές, συγκρίνετέ τις με τις γραμματοσειρέςbit map, όπου κάθε χαρακτήρας αποθηκεύεται σαν μια ξεχωριστή διάταξη στιγμών. Το γράμμα B 10 στιγμών είναι μια διάταξη στιγμών και το B 11 στιγμών είναι μια άλλη διάταξη. Με τις περιγραφικές γραμματοσειρές έχετε μια περιγραφή για το γράμμα B. Κατόπιν μπορείτε να επιλέξετε το μέγεθος του περιγράμματος. Όταν εκτυπώνετε, το πρόγραμμα γεμίζει το περίγραμμα με την σωστή διάταξη στιγμών.

 

outline utility (βοήθημα περίληψης)

Ένα χαρακτηριστικό ορισμένων προχωρημένων προγραμμάτων επεξεργασίας κειμένου που σας επιτρέπει να δημιουργήσετε και να επεξεργαστείτε ένα έγγραφο σαν περίληψη. Μπορείτε να πληκτρολογήσετε την περίληψη σαν μια σειρά επικεφαλίδων και μετά να πληκτρολογήσετε κείμενο κάτω από κάθε επικεφαλίδα για να δημιουργήσετε το έγγραφο.

Αν θέλετε να δείτε την περίληψη, μπορείτε να συρρικνώσετε το κείμενο κάτω από τις επικεφαλίδες, ώστε να φαίνονται μόνο οι επικεφαλίδες. Το κείμενο συνεχίζει να υπάρχει, αλλά το πρόγραμμα το κρύβει, ώστε να μπορείτε να εργαστείτε με την περίληψη ευκολότερα. Μετακινείτε μια επικεφαλίδα στην περίληψη και όλο το κείμενο που βρίσκεται κάτω από την περίληψη μετακινείται μαζί με την επικεφαλίδα. Αυτό σας επιτρέπει να αναδιατάξετε στα γρήγορα ενότητες του εγγράφου.

 

output (έξοδος)

Πληροφορίες που σας στέλνει πίσω ο υπολογιστής. Περιλαμβάνει εκτυπωμένο υλικό, εμφανίσεις επί της οθόνης και διάφορους ήχους. Συγκρίνετέ την με την είσοδο, που είναι οτιδήποτε εισάγετε στον υπολογιστή, περιλαμβανομένων των χαρακτήρων που πληκτρολογείτε, των γραμμών που σχεδιάζετε και των εικόνων που σαρώνετε.

 

overstrike (διορθωτική πληκτρολόγηση)

Η πληκτρολόγηση ή εκτύπωση ενός χαρακτήρα πάνω σε ένα άλλο.

 

overtype mode (λειτουργία γραφής από πάνω)

Στα περισσότερα προγράμματα, μπορείτε να πληκτρολογήσετε κείμενο κατά δύο τρόπους: Παρεμβολή και Γραφή από Πάνω. Σε λειτουργία Παρεμβολής, οτιδήποτε πληκτρολογείτε εισάγεται στην θέση του δρομέα. Οι χαρακτήρες ωθούνται προς τα δεξιά για να κάνουν χώρο, όπου θα μπει το κείμενο που πληκτρολογείτε. Στην λειτουργία Γραφής από Πάνω, οτιδήποτε πληκτρολογείτε αντικαθιστά υπάρχον κείμενο. Αντί να διαγράφετε τον τρέχοντα χαρακτήρα και να εισάγετε ένα νέο, απλώς βάζετε τον δρομέα πάνω στον χαρακτήρα που θέλετε να αντικαταστήσετε και πληκτρολογείτε τον επιθυμητό χαρακτήρα.

 

overwrite (γράφω από πάνω)

Όποτε αποθηκεύετε ένα αρχείο, το αρχείο αποθηκεύεται στον δίσκο με ένα όνομα αρχείου(το όνομα που του δώσατε). Αν επεξεργαστείτε το αρχείο και το αποθηκεύσετε ξανά, η νέα έκδοση του αρχείου αντικαθιστά την παλιά έκδοση. Η νέα έκδοση λέγεται ότι γράφτηκε πάνω στην παλιά έκδοση.