ΛΕΞΙΚΟ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ
V

vaccine (εμβόλιο)

Ένα πρόγραμμα σχεδιασμένο για να απαγορεύει σε ιούς υπολογιστών να επιτίθενται στο σύστημά σας και να καταστρέφουν τα αρχεία σας. Υπάρχουν τρεις τύποι εμβολίων:αυτά που αποτρέπουν τους ιούς να επιτεθούν στο σύστημα, αυτά που ανιχνεύουν ιούς αφού έχουν εισαχθεί στο σύστημα(με την ελπίδα να μην έχουν κάνει κάποια καταστροφή) και αυτά που σας βοηθούν να απαλείψετε ένα ιό.

Τα αποτρεπτικά προγράμματα σας επιτρέπουν να σημειώσετε αρχεία, ώστε να μην μπορούν να τροποποιηθούν. Αν κάτι ή κάποιος, περιλαμβανομένου και ενός ιού, προσπαθήσει να αλλάξει το αρχείο, εμφανίζεται ένα προειδοποιητικό μήνυμα.

Τα προγράμματα ανίχνευσης εστιάζουν την προσοχή τους στον ιό ή στα αποτελέσματά του. Για να ανιχνεύσει γνωστούς ιούς, το πρόγραμμα κρατά μια λίστα υπογραφών(μια σειρά χαρακτήρων ή κωδικών) για τους συνήθεις ιούς. Κάθε φορά που εκτελείτε ένα πρόγραμμα ή ανοίγετε ένα αρχείο, το πρόγραμμα ψάχνει το αρχείο για αυτές τις υπογραφές. Για να ανιχνεύσει άγνωστους ιούς, το πρόγραμμα ανίχνευσης παρακολουθεί το μέγεθος κάθε σημειωμένου αρχείου και σας προειδοποιεί αν αλλάξει το μέγεθος του αρχείου(πράγμα που σημαίνει ότι ένας ιός έχει επιτεθεί στο αρχείο).

Τα προγράμματα απαλοιφής σας επιτρέπουν να απαλείψετε τον ιό από το σύστημά σας, αφού αυτός έχει ανιχνευθεί.

 

value (τιμή)

Μια αριθμητική καταχώριση σε ένα λογιστικό φύλλο. Οι τιμές περιλαμβάνουν ποσότητες, χρηματικά ποσά και ποσοστά. Βλ. επίσης numeric format και spreadsheet.

value-added reseller(προμηθευτής προϊόντων προστιθεμένης αξίας)

Μια εταιρία ή άτομο που αγοράζει υλικό από τον κατασκευαστή και μετά αυξάνει την τιμή του προσθέτοντας άλλα στοιχεία (π.χ., εγκατάσταση λογισμικού, δωρεάν εκπαίδευση, βελτιωμένη τεκμηρίωση, συμβόλαιο συντήρησης ή κάποια άλλη υπηρεσία, που να αξίζει την πρόσθετη τιμή που πληρώνετε για το προϊόν). Συνήθως καλείται VAR από τα αγγλικά αρχικά.

 

vaporware (λογισμικό ατμός)

Ένας σαρκαστικός όρος που χρησιμοποιείται συχνά στην βιομηχανία λογισμικού και δηλώνει ένα πρόγραμμα ή αναβάθμιση, που ο προγραμματιστής το έχει υποσχεθεί από πολύ καιρό, αλλά δεν το έχει εμφανίσει ακόμη στην αγορά. Με άλλα λόγια, το λογισμικό εξαφανίζεται σαν ατμός όταν προσπαθείτε να το πιάσετε.

 

VDT

Ακρωνύμιο των λέξεωνVideo Display Terminal (τερματικό οθόνης). Επίσης γνωστό σαν οθόνη. Μια οθόνη σαν αυτή της τηλεόρασης που επιτρέπει στον υπολογιστή να εμφανίσει πληροφορίες. Πολλοί υπολογιστές την παλιά εποχή χρησιμοποιούσαν τις οθόνες τηλεοράσεων για οθόνες τους.

 

vector graphics

Βλ. object-oriented graphics.

 

verify (επαληθεύω)

Ελέγχω αν μια λειτουργία έχει ολοκληρωθεί σωστά ή αν ένα αποτέλεσμα είναι σωστό. Στο DOS,μπορείτε να χρησιμοποιήσετε την εντολή VERIFY ON για να πείτεστο DOS να ελέγχει ένα αρχείο όταν το αποθηκεύει στον δίσκο, για να βεβαιώνεται ότι το αρχείο αποθηκεύεται σωστά.

 

version number (αριθμός έκδοσης)

Ο αριθμός που δίνεται σε ένα πρόγραμμα όταν εκδίδεται. Όταν μια εταιρία λογισμικού κάνει μια μεγάλη αλλαγή σε ένα από τα προγράμματά της, αλλάζει τον αριθμό στα αριστερά της τελείας. π.χ., όταν η WordPerfect Corporationέκανε μια μεγάλη αναθεώρηση στο WordPerfect 4.2, εξέδωσε το WordPerfect5.0. Όταν μια εταιρία λογισμικού κάνει μια μικρή αλλαγή, αλλάζει τον αριθμό στα δεξιά της τελείας. Βλ. επίσης release number.

 

VGA

Ακρωνύμιο των λέξεωνVideo Graphics Array (γραφικές απεικονίσεις μήτρας). Ένας προσαρμοστής (κάρτα) οθόνης για υπολογιστές IBM/PC που εμφανίζει γραφικά με ανάλυση 640 επί 480 εικονοστοιχεία και με μέχρι 256 χρώματα. Συγκρίνετέ την με την CGA, που μπορεί να εμφανίσει μόνο τέσσερα χρώματα με ανάλυση 200 επί 320 εικονοστοιχεία, με την EGA (Enhanced Graphics Adapter) που μπορεί να εμφανίσει 16 χρώματα με ανάλυση 350 επί640 εικονοστοιχεία και με την Super VGA, που μπορεί να εμφανίσει256 χρώματα με ανάλυση 1024 επί 768 εικονοστοιχεία.

Ένα πρόσθετο πλεονέκτημα της VGA επί της EGA είναι ότι η VGA εμφανίζει αντικείμενα με τις σωστές τους διαστάσεις. Η EGA μερικές φορές παραμορφώνει τα αντικείμενα, για να τα χωρέσει στην οθόνη.

 

video adapter (προσαρμοστής οθόνης)

Μια κάρτα με ηλεκτρονικά στοιχεία που συνδέεται σε ένα υπολογιστή και επιτρέπει στην οθόνη σας να συνδεθεί στον υπολογιστή. Αν έχετε ένα υπολογιστή με ασπρόμαυρη οθόνη, δεν μπορείτε να αγοράσετε μια οθόνη Super VGA και να την συνδέσετε στον υπολογιστή σας. Χρειάζεστε τον κατάλληλο προσαρμοστή οθόνης για επικοινωνία με την οθόνη. Βλ. επίσης CGA, EGA,VGA και SVGA.

 

Video Graphics Array

Βλ. VGA.

 

video standard (πρότυπο οθόνης)

Ένα πρότυπο για την οθόνη. Δηλώνει τις ελάχιστες λειτουργίες (κειμένου και γραφικών),ανάλυση, και ταυτόχρονη εμφάνιση χρωμάτων που πρέπει να εμφανίζει μια οθόνη για να μπορεί να θεωρείται ότι ανήκει σε κάποια κατηγορία, π.χ., CGA ή EGA. π.χ., μια οθόνη SVGA πρέπει να έχει ένα από τα δύο παρακάτω σύνολα ιδιοτήτων: μια έγχρωμη SVGA 16 χρωμάτων πρέπει να έχει δυνατότητα εμφάνισης γραφικών με ανάλυση 800 επί 600 εικονοστοιχεία και να μπορεί να εμφανίζει ταυτόχρονα 16 χρώματα και μια οθόνηSVGA 256 χρωμάτων πρέπει να μπορεί να εμφανίζει ποιοτικά γραφικά με ανάλυση 1024 επί 768 εικονοστοιχεία και να έχει την δυνατότητα ταυτόχρονης εμφάνισης 256 χρωμάτων. Βλ. επίσης CGA, EGAκαι VGA.

 

view (εξέταση, άποψη)

Μελέτη των περιεχομένων ενός αρχείου, χωρίς να έχετε την δυνατότητα να τα αλλάξετε. Με βάσεις δεδομένων, ο όρος view σημαίνει άποψη, δηλαδή εξέταση μόνο ενός τμήματος της βάσης δεδομένων. Βλ. επίσης query.

 

virtual memory (ιδεατή μνήμη)

Δημιουργία της ψευδαίσθησης ότι ο υπολογιστής σας έχει περισσότερη μνήμη, από όση έχει πραγματικά, κάνοντας χώρο του δίσκου να ενεργεί σαν μνήμη. Ένα πρόγραμμα που χρησιμοποιεί ιδεατή μνήμη ανταλλάσσει δεδομένα ανάμεσα στον δίσκο και στην RAM, όταν χρειάζεται. Χρειάζεται όμως περισσότερος χρόνος για να πάρετε δεδομένα από τον δίσκο, παρά να πάρετε δεδομένα από την RAM, οπότε η ιδεατή μνήμη είναι βραδύτερη από την επεκταμένη και την εκτεταμένη μνήμη.

 

virtual reality (ιδεατή πραγματικότητα)

Ένα σύστημα που προσομοιώνει την πραγματική ζωή. Η ιδεατή πραγματικότητα κάνει μεγάλα βήματα στον κόσμο των παιγνιδιών υπολογιστών. Αν είστε εφοδιασμένος με ένα ειδικό γάντι, γυαλιά και κάρτα ήχου με δυνατά ηχεία, θα μπορείτε να δείτε σε λίγο καιρό πως είναι να οδηγείς ένα καταδιωκτικό αεροπλάνο, χωρίς να υπάρχει περίπτωση να πληγωθείτε.

 

virus (ιός)

Ένα πρόγραμμα υπολογιστή σχεδιασμένο να καταστρέψει το σύστημά σας. Ο ιός εισέρχεται στο σύστημα μέσω ενός προσβεβλημένου ελαστικού δίσκου ή μέσω ενός αρχείου που αντιγράφετε από ένα άλλο υπολογιστή, χρησιμοποιώντας μόντεμ. Προσβάλλει ένα υπάρχον αρχείο προγράμματος και μετά εκτελεί διάφορες εντολές που δεν εκκινούν από τον χρήστη. π.χ., ο ιός μπορεί να σβήσει αρχεία δεδομένων, να αναμορφοποιήσει τον σκληρό σας δίσκο (οπότε να χάσετε όλα σας τα αρχεία), ή να καταστρέψει τα αρχεία του συστήματος που χρειάζεται ο υπολογιστής για να εκκινήσει και να λειτουργήσει.

Ο ιός πολλαπλασιάζεται και προσβάλλει κάθε ελαστικό δίσκο που χρησιμοποιείτε. Αν κατόπιν χρησιμοποιηθεί ο δίσκος αυτός σε ένα άλλο υπολογιστή, ο ιός εξαπλώνεται και στον άλλο υπολογιστή. Οι ιοί μπορούν επίσης να εξαπλωθούν μέσω μόντεμ, από προγράμματα που αντιγράφετε από ένα άλλο σύστημα και τα εκτελείτε στο δικό σας. Ορισμένοι ιοί περιμένουν να ικανοποιηθεί μια συγκεκριμένη συνθήκη, π.χ., 1η Απριλίου ή Παρασκευή και 13.Μέχρι να ικανοποιηθεί αυτή η συνθήκη, ο ιός συνεχίζει να προσβάλλει αρχεία. Όταν έρθει η ημέρα της καταστροφής, ο ιός επιτίθεται.

Ο καλύτερος τρόπος να σταματήσετε τους ιούς από το να καταστρέψουν τα αρχεία σας, είναι να τους απαγορεύσετε να το προσβάλουν. Παρακάτω δίνουμε ορισμένες συστάσεις:

Απομονώστε το σύστημά σας. Μην αφήνετε κανένα να εισάγει ελαστικούς δίσκους στον υπολογιστή σας χωρίς να το ξέρετε εσείς, ή να αντιγράφει αρχεία από μια πηγή που δεν είναι σίγουρη. Πρέπει όμως να ξέρετε ότι η απομόνωση δεν είναι αποδοτική και πρακτική.

Προστατέψτε από εγγραφή τους δίσκους προγραμμάτων. Πριν εγκαταστήσετε ένα εμπορικό πρόγραμμα, προστατέψτε από εγγραφή τους δίσκους που αγοράσατε. Αν ο σκληρός σας δίσκος προσβληθεί από ιό, η προστασία από εγγραφή θα αποτρέψει τουλάχιστον την μετάδοση του ιού στο νέο σας πρόγραμμα.

Κάνετε ξεχωριστή εφεδρεία των αρχείων δεδομένων. Αν και οι ιοί μπορούν να σβήσουν αρχεία δεδομένων, είναι σπάνιο να τα προσβάλλουν.

Εγκαταστήστε ένα πρόγραμμα προστασίας από ιούς και ενημερώνετέ το συχνά. Τα προγράμματα εμβόλια απαγορεύουν στους ιούς να προσβάλουν το σύστημά σας και σας προειδοποιούν μόλις ανιχνεύσουν την ύπαρξη ιών.

 

voice/data switch (διακόπτης φωνής/δεδομένων)

Ένας διακόπτης που χρησιμοποιείτε αν έχετε μόντεμ και μόνο μια τηλεφωνική γραμμή. Όταν θέλετε να χρησιμοποιήσετε το τηλέφωνο για να μιλήσετε, γυρνάτε τον διακόπτη στην φωνή, οπότε η τηλεφωνική γραμμή εργάζεται κανονικά. Όταν θέλετε να χρησιμοποιήσετε το μόντεμ, γυρνάτε τον διακόπτη στα δεδομένα, οπότε μπορείτε να χρησιμοποιήσετε την γραμμή για να μεταδώσετε δεδομένα από τον υπολογιστή, αντί φωνής.

 

voice mail (φωνητικό ταχυδρομείο)

Όταν τα γραφεία αυτοματοποιούνται, μερικές φορές υιοθετούν ένα σύστημα επικοινωνίας που ψηφιοποιεί τα φωνητικά μηνύματα και τα αποθηκεύει στο δίκτυο του υπολογιστή. Μπορείτε να μπείτε ανά πάσα στιγμή στο δίκτυο και πιθανόν να βρείτε ένα μήνυμα να σας περιμένει.

 

voice recognition (αναγνώριση φωνής)

Η δυνατότητα ενός υπολογιστή να καταλαβαίνει φωνητικές εντολές και να δέχεται σαν είσοδο φωνή. Η αναγνώριση φωνής έχει πολύ μέλλον. Τα περισσότερα συστήματα αναγνώρισης φωνής μπορούν να καταλάβουν πολλές εντολές από ένα μόνο άτομο ή λίγες εντολές από πολλά άτομα. Ο τρόπος ομιλίας διαφέρει τόσο πολύ ανάμεσα σε άτομα, που είναι δύσκολο να αναπτυχθεί ένα γενικό σύστημα για μετατροπή φωνής σε σήματα που να μπορεί να καταλάβει ο υπολογιστής.

Παρά ταύτα πολλοί χρήστες συνηθίζουν να φωνάζουν στους υπολογιστές τους, όταν το σύστημα δεν κάνει κάτι σωστά!

 

voice synthesis

Βλ. speech synthesis.

 

volume label (όνομα δίσκου)

Ένα προαιρετικό όνομα που μπορείτε να δώσετε σε ένα δίσκο όταν τον μορφοποιείτε (δηλαδή όταν τον προετοιμάζετε για να αποθηκεύσει δεδομένα). Το όνομα δίσκου σας βοηθά να αναγνωρίζετε τον δίσκο και να καταλαβαίνετε τι περιέχει. π.χ., αν χρησιμοποιείτε δίσκους για αποθήκευση πληροφοριών φόρου, μπορείτε, αν θέλετε, να τους ονομάσετε 91TAXES, 92TAXES,κλπ.